Group 21 Created with Sketch.

Als pubers net zo slim zijn als volwassenen,
waarom doen ze dan van die stomme dingen?
(Larry Steinberg)

Group 3 Created with Sketch.
Fill 1 Copy
Group 3 Created with Sketch.

Het brein van een puber

Wanneer je als coach pubers begeleid, dan is het noodzakelijk om kennis te hebben over de ontwikkeling van de hersenen van een puber. Hoewel een puber in bepaalde opzichten al heel volwassen antwoorden kan geven, zeker als ze al de nodige levenservaring hebben, is het brein nog volop in ontwikkeling. Dat betekent dat ze niet altijd de keuzes kunnen maken waarvan jij denkt dat ze die kunnen maken. Ze kunnen niet altijd de gevolgen inschatten waarvan jij verwacht dat ze dat wel kunnen. Om een beetje beter beeld te hebben over hoe de hersenen tijdens de pubertijd ontwikkelen, hebben we dit artikel voor jou als coach geschreven.

De hersenen ontwikkelen zich tot het 25e levensjaar. Het is een enorm complex systeem dat bestaat uit zenuwcellen die onderling signalen uitwisselen. De hersenen regelen op deze manier zowel de biologische functies, de motorische functies (bewegen), emoties als het denken.

Tijdens de pubertijd worden er nog steeds ontzettend veel verbindingen tussen de verschillende hersendelen aangemaakt. Dit is een continu proces waarbij verschillende delen van de hersenen in een verschillend tempo ontwikkelen. In de kindertijd ligt er veel nadruk op de ontwikkeling van motorische vaardigheden, het gezichtsvermogen en de emotionele systemen. In de pubertijd is het vooral het controlecentrum waar veel nadruk op ligt.

4 typische kenmerken van het brein in de pubertijd zijn:

Geen overzicht; er is een lagere overdrachtssnelheid van informatie, het probleemoplossend vermogen is minder, het is moeilijker overzicht houden, concentratie is minder en er is veel wisseling tussen ratio en emotie.

Ratio minder sterk: meer moeite met keuzes maken, moeite met plannen, moeilijk anticiperen, moeite met prioriteiten stellen en minder vermogen tot het benoemen van de kern.

Heftige emoties: de amygdala heeft meer invloed. Er is minder controle over emoties, negatieve emoties nemen makkelijker de overhand, gezichtsuitdrukkingen zijn moeilijker te interpreteren waardoor er minder inlevingsvermogen is.

Impulsen: Door de stijging van hormonen ontstaan stemmingswisselingen, verhoogde roekeloosheid, minder controle over impulsen, minder relativeringsvermogen.

Wat je dus ziet gebeuren bij een puber, is dat de emoties al ontwikkeld zijn in de kindertijd, maar controle in de frontaalkwab nog niet ontwikkeld is. Hierdoor verdwijnt de balans tussen emoties en ratio, waardoor emoties de overhand kunnen nemen. Dit zorgt er onder andere voor dat een jongere op zoek gaat naar nieuwe ervaringen, onafhankelijkheid en zijn eigen rol binnen een groep. Positieve zaken die nodig zijn een jongere zelfstandig maken op weg naar de volwassenheid, mits dit in de juiste banen wordt geleid.

Hoe ver kan een brein zich ontwikkelen

Hoewel een brein zich nog sterk ontwikkeld in deze puberjaren, heef ieder mens een genetisch pakketje meegekregen. Het brein heeft stimulans nodig om dit pakketje maximaal te ontwikkelen. Sommige aspecten uit dit pakketje zijn in bepaalde perioden gevoeliger voor stimulans dan andere. Zo is bekend dat de tijd tussen de 15 en 25 de ideale tijd is om uit te blinken in sport, muziek of wetenschap.

Echter is het wel zo dat er niet meer uit te halen valt dan dat je in het genenpakket hebt meegekregen.

Wie heeft er invloed op een puber.

Er zijn vier belangrijke invloeden op de jongeren tussen de 10 en 15 jaar waar je mee te maken hebt in de begeleiding van jongeren.

  1. Thuisomgeving
  2. Overige opvoeders
  3. School
  4. Leeftijdgenoten

Als coach hoor je bij de overige opvoeders en is het belangrijk om je te realiseren dat je als persoon maar een relatief kleine invloed hebt op de puber. Uit onderzoek is ook gebleken dat de omgeving meer invloed heeft op de verandering van een persoon, dan de coach. Dat wil niet zeggen dat je als coach overbodig bent. Het is belangrijk om de jongere en zijn omgeving de tools mee te geven die ze nodig hebben voor de gewenste verandering. Het is als coach dus effectief om na te denken hoe je de invloed van de overige influencers aan kunt spreken.

Daarnaast is het belangrijk dat je iedere puber als een individu blijft zien. Iedere puber uit zich op zijn eigen unieke wijze en heeft daar passende begeleiding bij nodig.

Fill 1 Copy

Fill 1 Wat als je kinderen zelfstandig zijn? 

28 jun 2021

De liefde van een moeder kent onbegrensde mogelijkheden. Maar wat als je je werk als...

Lees verder!

Fill 1 Lichamelijk ongemak als signaal van de ziel

28 jun 2021

Alles is energie De wetenschap geeft aan dat het universum door een gigantische explosie is...

Lees verder!
Fill 1 Copy
Group 3 Created with Sketch.

Weten, voelen, doorvoelen